Wat zijn de verschillen tussen een Isabelle-, schildpad- en lapjeskat?

Om de kleur van een driekleurige kat (vaker een vrouwtje) te noemen, gebruiken we de termen zonder onderscheid Isabelle, schildpad, calico of zelfs schildpad. Maar bedoelen ze werkelijk hetzelfde? Als je serieus geïnteresseerd bent in kattenjurken, kom je er snel achter dat deze namen niet synoniem zijn. Ontdek de subtiele verschillen tussen deze jurken, maar ook verrassende elementen over hun genetica en de door LOOF erkende normen.

De meeste schildpad-, Isabelle- of lapjeskatten zijn vrouwelijk, hier is waarom

Het is zeldzaam, maar niet onmogelijk, om een ​​mannetje tegen te komen met een calico-, schildpad- of isabella-vacht. Het komt door de geslachtschromosomen. Net als mensen hebben katten er twee. Voor mannen: XY en voor vrouwen: XX. Het gen dat verantwoordelijk is voor de oranje kleur bevindt zich echter op het X-chromosoom. Wanneer een kat twee verschillende X-chromosomen heeft, bijvoorbeeld één met oranje en de andere met zwart, kunnen de twee kleuren naast elkaar in de vacht voorkomen. Dit mengsel geeft daarom de driekleurige jurk wanneer deze wordt gecombineerd met wit.

Een ander ongelooflijk fenomeen is lyonisatie : een van de twee X-chromosomen kan (gedeeltelijk of volledig) worden geïnactiveerd, waardoor de kleur niet volledig tot uitdrukking kan komen. Sommige cellen zullen daarom oranje uitdrukken, andere zwart. Zo verkrijgen we willekeurige plekken die elke kat uniek maken, alsof ze minutieus zijn geschilderd door een creatieve kunstenaar en estheet.

Mannetjes hebben slechts één X-chromosoom, dus ze kunnen normaal gesproken geen twee verschillende kleuren uitdrukken. In zeldzame gevallen lijdt een man echter aan een genetische afwijking: hij heeft dan twee X-chromosomen en één Y (XXY). Meestal (maar niet systematisch) zijn ze onvruchtbaar, omdat ze lijden aan een trisomie van de geslachtschromosomen, de zogenaamde Klinefelter-syndroom.

Wat hebben de verschillende driekleurige jurken met elkaar gemeen?

Het eerste gemeenschappelijke punt is natuurlijk genetische oorsprong. Voor al deze jassen is het kleurenmengsel afkomstig van de geslachtschromosomen die verband houden met lyonisatie.

De tweede ligt in de gelijktijdige aanwezigheid van twee pigmenten : oranje (en zijn variant, crème) en zwart of zijn derivaten:

• Blauw,
• Chocolade,
• Lila,
• Kaneel of kaneel,
• Fawn of fawn.

Deze twee basiskleuren bestaan ​​naast elkaar in de vacht en de patronen variëren van persoon tot persoon. Ongeacht hoe de kleuren worden verdeeld, dit duo van tinten alleen betekent dat de vacht gekoppeld is aan de geslachtschromosomen.

Classificatie is het derde gemeenschappelijke punt: omdat de Isabelle-, calico- en schildpadjassen op elkaar lijken, worden ze zonder onderscheid onder dezelfde namen geclassificeerd, terwijl elk een specifieke jas aanduidt. Of er nu veel of weinig wit is, het verandert niets aan de kijk die veel mensen op deze katten hebben.

Eindelijk allemaal deze jurken zijn uniek : geen twee katten hebben strikt identieke aftekeningen. De verdeling van kleuren is uniek voor elke persoon. We associëren ook met al deze katten a meer vulkanisch en assertief temperamenthoewel dit niet op wetenschappelijk bewijs is gebaseerd. Dit draagt ​​echter bij aan het in stand houden van een mythe, waardoor ze nog atypischer worden.

Wat maakt schildpad anders dan calico en isabella?

Schildpad-, Isabelle- en calicojurken hebben zeker dingen gemeen, maar ze zijn niet uitwisselbaar. De verschillen liggen in:

• De aanwezigheid of afwezigheid van wit
• De verdeling van kleuren
• De intensiteit van de kleuren

Schildpad, in de wereld van raskatten en in de LOOF-classificatie schildpad of schildpad genoemd, wordt gekenmerkt door een afwezigheid van wit. De vacht is daarom alleen zwart en rood (of, indien verdund, grijs en crème), en de motieven zijn gemengdwaardoor de indruk ontstaat dat de zwarte jas bezaaid is met duizenden sproeten of glitters, afhankelijk van of je een dichter bent of niet. Hierdoor krijgt het dier een geheel originele en opvallende ‘kunstwerk’ uitstraling.

Omgekeerd is de calico heeft veel wittussen 25 en 75%. De drie kleuren zwart, rood en wit zijn goed van elkaar gescheiden en vormen vlekken of plaques. Vaak wordt wit aangetroffen op de benen, buik, buikspieren en een deel van het gezicht. Rood en zwart vormen een scherp contrast. Het meest spectaculaire komt voor bij hersenschimmen, wanneer het gezicht in tweeën wordt gedeeld door een rechte lijn door het midden, waarbij de ene kant oranje en de andere zwart is. Het calico vertegenwoordigt het meest wat we in het dagelijks taalgebruik ‘driekleur’ ​​noemen.

Eindelijk, de term Isabelle is niet officieel onder katten. Aan de andere kant wordt het aangetroffen bij paarden, waarbij de kleur geen mengsel is dat verband houdt met de geslachtschromosomen, maar een mooi zand geassocieerd met zwarte haren. Bij onze kleine katachtigen wordt Isabelle vaak gebruikt om de verdunde calicovacht aan te duiden, dat wil zeggen waar het zwart afgezwakt is om blauw te geven en het oranje meer crèmekleurig is. Het resultaat is een pastelkleurige vacht, heel zacht.

In een paar woorden:

• Schildpad : felle kleuren, zwart en rood vermengd zonder wit,
• Calico : felle kleuren, zwart, rood en wit in willekeurige vlakken,
• Isabelle : pastelkleuren blauw (of chocolade, lila, enz.), crème en wit in willekeurige vlekken.

Wat zeggen de LOOF-normen?

Het LOOF (Official Book of Feline Origins), waarin de normen voor kattenrassen in Frankrijk zijn vastgelegd, herkent schildpad- en calicojassen bij veel rassen. Aan de andere kant herkent het de kleur Isabelle niet, die in geen van zijn standaarden voorkomt. Het is daarom een ​​term die je moet vermijden als je nauwkeurig en technisch wilt zijn, vooral in de kattenwereld.

Bij bepaalde rassen, zoals de Maine Coon, de Perzische of de Siberische, zijn deze vachten bijzonder gewild en sommige fokkers wijden zich er volledig aan, waarbij ze een rode fokker gebruiken om de sinaasappel in de nesten te integreren. Criteria zoals symmetrie, intensiteit, locatie van vlekken en de aanwezigheid van wit in specifieke gebieden verhogen de waarde van de kat. Hoe helderder en regelmatiger de vlekken zijn, hoe meer waardering ze krijgen.

LOOF houdt enkel rekening met het esthetische aspect. Het temperament van de kat staat nooit in de evaluatiecriteria. Er is dus geen echte officiële ‘marteling’
om het sterke karakter van torties aan te duiden, zelfs als de eigenaren daar geen twijfel over hebben!

Onder hun felle of pastelkleurige vachten herbergen driekleurige katten het geheim van genetische alchemie, waardoor de indruk wordt gewekt dat achter elke kat een nauwgezette en geïnspireerde schilder schuilt.

Door Emma Ménébrode – Gepubliceerd op 30-10-2025